Josi Sierratertuliakideak lehengo igandean kontatu zigun tertulia osteko tertulian, proiektu batean sartu da, bere ekimenez eta gustoz: 36ko gerrako testigantzak jaso nahi ditu bere kamararekin, testigantzak jasotzeaz gain, material pedagokikoa ere egingo da grabazioekin.
100 lagun behar ditu, gerra hasi zenean 12 urte edo gehiago zeuzkatenak (85 urtetik gora gaur egun) eta euskaldunak.
Ilusionatuta dabil Josi, lehengoan igartzen zitzaion, maite ditu horrelakoak eta Karrajuan ere aipatu dugu haren lana inoiz.
Josiren kamarak ekarriko dituenek berriro ere mereziko dutelakoan, hemen doa gure aletxoa:
Ezagutzen dituzue edade horretako euskaldunak, gerra garaia bizi izan zutenak? Josiri lagundu ahal diozue?
Badakizue Karraju honetatik gustatzen zaigula euskararen inguruko kontuetatik harago hizkuntzaren irakaskuntzarekin lotura duten kontu eta pertsonei jarraipena, eta ahal bada, haiekin harremana izatea. Horrela bada, gure lagunen artean ELE edo gaztelaniaren irakaskuntzan dabilen jendea ere badugu, bi (hurbilenak) aipatzearren :Ibilbideako Iñaki edo Tres Tizaseko laukotea adibidez. Ekarpen eta ideia interesgarrien iturri ditugu bi hauek eta beste hainbeste.
Tres Tizasekoek hain zuzen ere, sorpresatxoa eman digute aste honetan. Aspaldian zabaldu zuten "Te cedo la palabra" txokotxoa, hor "erresidenteak" ez diren blogariak gonbidatzen dituzte lantzean behin, eta aste honetan gonbidatu benetan interesgarria ekarri digute: Leonor Quintana.
Leonor gaztelania irakaslea dugu, Grezian dihardu, eta ELEren (gaztelaniaren irakaskuntza) munduan interneteko saltsero bizienetako bat da. Bere blogetik aparte, TodoEle eta Comunidad Todoeleko sustatzaile eta partaide aktibo dugu, eta beste hainbat salsatan ere badabil.
Eta Leonorrek proposamen benetan bitxia ekarri digu Tres Tizasera. Vaya Semanitako "Euskaltegi" sortako sketch batetik behaketa-azterketa didaktikoa egin digu. Gauza batzuk ikusi ditu Leonorrek esketx horretan. Azpimarragarriena nire ustez, gogoeta didaktikoa bistan eta eskura ditugun elementu kotidianoetatik ere abiatu daitekeela erakustea izan da. Ariketa interesgarria izan da eta ezin izan dut hona ekartzeko tentazioari eutsi. Beraz, Leonorren beraren baimenarekin (mila esker, gracias, ευχαριστώ) artikulua itzuli eta hemen duzue:
Oso dibertigarria da ETBren bideo hau, H2ko ikasle eta irakasleentzat batez ere. Baina jo dezagun hau benetako klasea dela... Zer esan genezake?
H1 edo H2 klaseko hizkuntza bezala erabiltzea. Andereñok H1 (gaztelania) baino ez du erabiltzen, gehiegi eta sobera, kasu honetan arrazoiek ez daukate zer ikusirik metodologiarekin, telebistarekin baino, bistan dago. H1en erabilera, duda barik, faktore askoren menpe dago, helburuak eta programa betetzeko denbora besteak beste, eta askotan komenigarria ere izan daiteke, baina nire ustez ahalik eta gehien mugatzen ahalegindu beharko genuke. Comunidad Todoelen horri buruzko eztabaida bat dago eta bisitatzea gomendatzen dizuet bide batez.
Afektibitatearen garrantzia ikaskuntzan. Alfredo eta Edorta ikasteko motibazioaren bi muturren ereduak dira. Ikasleak animatzea irakaslearen lanaren partea dela uste dut, baina aldi berean ikastaldean oreka mantendu behar da, inork geure arreta monopolizatu gabe, horretarako guztien parte-hartzea ahalbidetzen duten teknikak beharko genituzke, talde-lana bezala. Era berean ikasleen adina, izaera eta ikasteari buruz hark dituen ideiak errespetatu behar dira, inor baztertuta eta lekuz kanpo sentiarazi gabe, Alfredo bezala. Aukera eman behar zaie guzti-guztiei, eta ez ideia pedagogiko ultraberritzaileei neofitoaren grinarekin itsu-itsu eutsi.
Errorearen trataera. Hizkuntzen irakaskuntzan berebizikoa da ikasleari ulertaraztea errorea oso produktiboa dela eta arriskurik hartzen ez duenak gutxi ikasiko duela. Hala ere, zeintzuk errore zuzenduko ditugun ikusi behar da, eta, batez ere, nola zuzendu. Kontrakoa pentsatu daitekeen arren, neure esperientziak diost helduak sentiberagoak direla honetan. Nik neuk kezka berezia dut, nahi dut ikaslea erroreaz konturatzea, baina ez dut honekin larritzerik nahi, eta aldi berean, arduratzen nau erroreok hasierako etapetan arretarik ez emateagatik fosilizatzea, horretarako moduak aurkitzea da nire kezka.
Agindutako atazen egokitasuna. Dudarik gabe, irakasle ona ikasleekin arduratzen da, baina era berean arduratzen da ikasleari ataza bat eman baino lehen hura egiteko beharko dituen informazioa eta ereduak ematen. Nola emango dizkiogu orduan, edozein gai eta mailatan, egiteko moduan ez dagoen lanak? Baina, kontuz! Ez gaitezen kontrako muturrean eror, eta ez dezagun ikaslearen gaitasuna gutxietsi.
Bufa! Irakastea konplexua da benetan eta zuen esperientziak eta ikuspuntuak ere ezagutu nahi nituzke. Nik bideoa ikusi ondoren neure gogoetak kontatu baino ez dizuet egin.
Leonorren analisiari gehitzekorik? Zer diozue?
VSko sketch batetik hau ateratzen badugu, benetako klase batetik zer ez genuke aterako? Ezta?
Umore, ironia eta graziarekin hizkuntza ikastean erroreen tratamendurako bide "eraginkorra" proposatzen digute. Praktikara eraman ez, baina seguru inoiz askori gogoaren eremu aitortezinetakoren bateko bazterren batetik etorri zaigula halako eldarnioren bat, erroreen deabruak piztuta.
Klase labur bat prestatu zuen ikaskideekin burutzeko. Helburua euskaraz jardun komunikatibo erraza burutzea aurretiaz hizkuntzaz ia ezer ez dakien jendearekin. Aurkezpen txikia egin zuen eta haren gainean egin zuen lan. Hau ere blogean erakutsi zigun eta hemen daukazue:
La trampa está en que en el sintagma nominal “Lauraren aita” la palabra aita es la que lleva la marca de nominativo, por eso no se diría “Laurarena aita…” sino “Lauraren aita”.
Resumiendo, te sobraba alguna “a”. Y te ha pasado porque en lugar de responder como en el material diciendo “Laurarena” (recuerda: Iñakirena. Bartena.) has ido más allá y has querido construir una frase completa, ¡lo cual es fantástico!
Igitaia eta kodaina uzta batzeko lanabesak izaten dira. Nekez batuko da uzta aurretik hazia erein eta ongarria ematen ez bada.
Eta bietan dagoeneko hainbat eta hainbat fitxategi gordeta eta milioka webgune dauzkate indexatuta. Azken honetan maiztasun batekin webguneari "argazkia" hartu eta bertan gordetzen dute etxean daukagun norberaren argazki-albumaren antzera.
Ez pentsa webgune handiei egiten dietela soilik. Karrajuari ere egin diote jarraipena adibidez, eta seguru web edo bloga daukazuenok zeuen helbidea sartzen baduzue han aurkituko duzuela historiala.
Karrajuari urte biotako errepasoa egiteko ondo dago, eta Archive.org-en gordetakoei "argazkiak" hartu, Flickr-en gorde eta irudiok Animotora bidaltzen badituzu, honako spot-a eduki dezakezu di-da batean.
Horrelakoekin norbera Google-en besteko inportantea sentitzen da hamabost minutuan ;-)
Irakasleen joan-etorria leku guztietan arazo bada, euskaltegi txikietan eta hiriburuetatik urrun zailago suertatzen da askotan eskaria asetzea. Arazo estrukturala izan daiteke nonbait eskatzen den unean eta lekuan euskara ikasi nahi duenari beti bidea ematea. Eta zaila era berean horretarako irakasle guztiei lanean iraunkortasuna eta prestakuntza ziurtatzea.
Irtenbide errazik ez dago, ez. Eskaintzan eta modulazioan berregituraketa sakona akaso.
Kontuak kontu, ikasteko animoa bizi-bizirik dabil Lizarra inguru horretan. Lastima izango litzateke lagun horiek ikasteko aukera galtzea. Ezta?
80etako kantu ikur haren doinua etorri zait ezpainetara egunotan bi biderrez. Badakizue, berba bat sarri entzun eta asoziazio mentalak eginda erraza da berba aipatzen den kantuaren doinua ahotan amaitzea.
Lehengoan materiala egiten dabilen lankidea topatu nuen bati eta besteari kontsultan. Ataza egin duela, eta jarduera batean bideoa erabili behar dela, eta bideo hori zelan banatuko ote dien hango eta hemengo irakasleei.
Argitzeko, esango dizuet AEKn materiala diseinatzen lagun batzuk dauzkagula, atazak gehien bat. Atazok sarearen bidez zabaltzen ditugu gure euskaltegietara. Testuak maketatu eta PDF formatuan ipintzen ditugu intranetean. Testuekin batera ikusentzunezko materialak zabaldu behar direnean, orain arte ez dugu aparteko arazorik eduki: Ikasbileko entzungaiak erabili, edo mp3 formatuan eskegi ditugu zuzenean. Bideoekin ere orain arte HABEtik banatzen dituzten DVDetan daudenak erabili izan dira. Baina arazoa euskaltegietan ez dagoen bideo bat zabaldu behar denean agertu da.
Bigarrengoz, Hizpide 65en Mari Jose Lasherasen artikulua irakurtzen etorri zitzaidan kantua. 38. orrialdean kontatzen digu zelan egin duten ikastaroan ikasleei aditu batzuen hitzaldien zatiak DVDan banatu behar izan zizkieten ikasleei bestela zerbitzarian pisu handia hartuko zutelakoan.
Bideoak irratiko izarrei ez ezik, guri ere ematen digu burukominik nonbait. Hizkuntzen irakaskuntzan ikusentzunezko dokumentu eta materialak metodo audiolingualaren sasoitik pisua hartzen joan dira, eta gaur egun inor gutxi ikusiko dugu klasean edo ikas-prozesuan entzungai edo bideorik inoiz erabili ez duenik. Kaseta lehenengo, VHSa gero...
Teknologiaren berrikuntzaz dihardugu sarri sarean, interneten begiak ipinita... badakizue: blogak, wikiak, web2.0, Moodle eta enparauak. Baina, esango nuke geure bizimoduan azken urteotan bizi izan dugun iraultza teknologiko handiena etxean daukagula, ez sarean.
Bistan daukat egongelako bazter batean musika-ekipo zaharra, kaseta eta platoa. Aspaldian ikutu barik. Telebistaren azpian DVD eta dekodifikadorearen azpian hautsaren azpian barruntatzen dut VHS zaharra. Apal batean kaseteak, biniloak eta bideo-zintak. Mahai gainean mp3 erreproduktorea agertu da USB giltzaren ondoan, eta han eta hemen DVDak eta CDak ere hautsa hartzen hasi dira disko gogor multimedia ekarri genuenetik. Eta kaxoi bat zabaldu, eta han albuma, duela urte batzuetako argazkiak, aspaldi ez da berririk sartu, kamara digitala etxean sartu zenetik..
Euskaltegietara ere heldu da iraultza hori nonbait. DVDak, mp3a irakurtzen dituzten CD erreproduktoreak... Baina bideoekin dantzan hasita oraindik (eta berrikuntza horregatik akaso) topatzen ditugu trabak.
Saiatu naiz bideoaren kontu honi buelta pare bat ematen. Luzetxoa irten zait, eta hala ere ez da gida zehatza. Gure lanean bideoa erabiltzeko arazo teknikoak zerrendatu eta irtenbide posibleak zirriborratzeko saiotxoa baino ez da. Esan bezala, alderdi teknikotik, alderdi didaktikoa bestelako kontua da eta.
Bideoa baliabide didaktiko modura erabiltzea prozesu baten modura irudikatu dut, lau pausokoa. Ikus dezagun fase bakoitzean zer daukagun, sakatu atal bakoitzaren gainean irakurtzeko.
Mezu laburra nahi eta idatziaren idatziaz artikulu luzea egin da, hala ere ez dago oso dokumentatuta, ezta sobera landuta ere. Bideoarekin dauzkagun buruhausteen artera argi apur bat ematea baino ez da izan asmoa. Inork artikulutik tiratzen jarraitu nahi badu eta zerbait landuago egin, wikian ipini dut. Beraz osatu, aldatu edo findu nahi bada han dago erabilgai, zerbaitetarako erabili ahal bada.
Archive.org edo Internet Archive
80etako 
Teknologiaren berrikuntzaz dihardugu sarri sarean, interneten begiak ipinita... badakizue: blogak, wikiak, web2.0, Moodle eta enparauak. Baina, esango nuke geure bizimoduan azken urteotan bizi izan dugun iraultza teknologiko handiena etxean daukagula, ez sarean. 
Bloga
Feedburner
Gure jarioak(OPML)
Karraju "guztiak": Xfruits
Markatu del.icio.us-en
